plainoldtext.vjbe.net

Crüger to Müller, 4/14 December 1629

Peter Crüger, “Crüger to Müller, 4/14 December 1629,” Nova Kepleriana 4, December 14, 1629, 109–110, transcribed in Plain Old Text, https://sources.vjbe.net/stable/48mb9.

Part of Die Keplerbriefe auf der Nationalbibliothek und auf der Sternwarte in Paris

English · Latin · Both

Source: Peter Crüger's letter to Philipp Müller of 4/14 December 1629, written after he had received Kepler's Rudolphine Tables. The original is in the Bibliothèque de l'Observatoire, Paris (Delisle collection, 89, 9. N. 35). Printed in extracts in Nova Kepleriana 4, ed. Walther von Dyck and Max Caspar, Abhandlungen der Bayerischen Akademie der Wissenschaften, Math.-naturw. Abteilung 31, no. 1 (Munich, 1927), 109–110.

Transcribed from: the page images of the 1927 printing.

Only the Latin is given; the editors’ German commentary and notes are left out. The 1927 edition prints only the passages in which Crüger weighs the merits of the tables. Each paragraph below is one of its extracts, and the omission marks (…) are the editors’. Spaced type, which the editors used for emphasis, is given in italics. Square brackets are the editors’: [illegible] stands for a word they could not read, and [sol et luna] is their gloss.

S. P. Tempus est, Clme et Excellme Vir, ut silentium compensem epistola bene longa, si tulerit materia. Multis me Tibi devinxisti meritis, multis communicatis novalibus. Quid contra praestem, non habeo praeter nuda de communibus studiis colloquia; nec enim in hoc Europae angulo Musae, praesertim hisce temporibus, adeo faecundantur atque in Germania, ubi quotidie fere novi quid pariunt. Quod possum, ingentes ago gratias pro communicatis non tantum typo vulgatis scriptis, sed etiam pro communicata Bartschii ad Te epistola. De quibus omnibus, quod spero Tibi non fore molestum, paucis tecum hic colloquar.

Initio tamen de Astronomia DanicaThe Astronomia Danica (1622) of Christian Severin Longomontanus, Tycho Brahe's assistant, built on Tycho's geoheliocentric system., cuius in epistolae tuae posterioris vestibulo fit mentio. Optas aliquem, qui limam istis Tabulis adhibeat; gratum id fore toto choro Astronomorum. Ego vero putarim, hanc operam fore cassam, publicatis jam Rudolphinis, quibus omnes dubio procul adhaerebunt, praesertim cum illinc exulent omnes veterum speculationes intricatae de Planetarum inclinationibus, reflexionibus et aliis.

Ego jam, quantum per alias occupationes minus liberales possum, totus in eo sum, ut Rudolfinorum praeceptorum ac tabularum fundamenta penitus intelligere discam, idque ex Epitome Astronomica antehac prodromi loco a Kepplero edita. Illam inquam toties ante publicatas tabulas lectam, parum intellectam, saepe e manibus abjectam, nunc resumo tractoque paulo felicius, utpote ad Tabulas comparatam iisque illustratam.

Et nunc in aurem Tibi dicam, quod a Tabulis istis novis mihi placeat, quid item displiceat, praesertim cum Tute id a me priori epistola requisiveris, quod tamen ante visas atque tractatas Tabulas facere non potui.

Placet omnium omnino Planetarum constans et immutabilis eccentrici [illegible] ad orbem magnum (sive solis, sive terrae) alligatio; placet omnium [illegible] constans eccentricorum ad eclipticam inclinatio; latitudinum simplex [illegible] ratio; methodus in 5, praeter luminaria [sol et luna], planetis uniformis; nodorum [illegible] motus aequabilis; denique compendiosior per logarithmos computus, qui sane aeque ac Tibi visus initio perplexus et ad lapsus proclivis, sed jam usu familiaris. Nec jam abhorreo a forma Planetariarum orbitarum elliptica, praesertim persuasus demonstrationibus Keppleri in commentariis de Marte.

Praeterea sunt in istis Rudolphinis egregie inventa mireque arridentia. Veruntamen dicam, quid mihi displiceat …

Chronologica etiam non omnia ad meum palatum. Risi, lecto Creationis Tempore, quod, cum multis annis loca et apogaea Planetarum fingendo et refingendo sollicitasset tandem a technico nunc facit historicum. Sed haec nihil ad Astronomiam.

Haec sunt, quae hac vice Tecum Vir Excellme de Rudolphinis colloqui volui, sed privatim et cum amico, ne resciscat Autor, quem sane, ceu par est, magnifacio.

Ephemerides, quas nobis spondent ipse et Bartschius, erunt gratissimae, utinam et tolerabili precio. Miror, bibliopolas (ut e Keppleri et Bartschii epistola constat) a Kepplero Rudolphinarum exemplaria emere binis taleris, eaque deinceps aliis vendere quaternis. Quid fiet Ephemeridibus? Mitto Götzio precium pro Rudolphinis etc. et si prodierint Ephemerides, quaeso rescribe quanti emantur …